Czy za narkotyki też można stracić samochód od 14 marca 2024 r.?

Za prowadzenie po alkoholu kierowca może stracić samochód lub zapłacić wysoką nawiązkę. Co jednak z prowadzeniem pod wpływem środka odurzającego? Czy w tym przypadku również działają przepisy kodeksu karnego dotyczące przepadku pojazdu lub jego równowartości?

Problem pijanych kierowców na polskich drogach jest palący. Prowadzący nie ograniczają się jednak do spożywania trunków. Poza nimi stosują również narkotyki, a więc w sensie prawym środki odurzające. Czy za ich stosowanie kierowca również może stracić samochód?

Nowe przepisy od 14 marca. Policja zacznie konfiskować samochody

14 marca 2024 r. w polskim ustawodawstwie pojawiły się dwa zasadnicze zapisy. Mowa o art. 178 par. 5 i art. 44b ustawy Kodeks karny. Oznaczają one jedno. Kierowca w razie prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości może stracić samochód lub zapłacić nawiązkę równą wartości pojazdu, ewentualnie wynoszącą do 100 tys. zł. Konkretne zasady konfiskaty samochodów pijanych kierowców przypominam w materiale, do którego link publikuję poniżej.

Czy za narkotyki też można stracić samochód od 14 marca 2024 r.?

Sprawa w przypadku pijanych kierowców wydaje się jasna. Zasady są określone. Przepisy wskazują nawet poziom upojenia alkoholowego, który łapie się w warunki przepadku pojazdu mechanicznego. Mniej oczywista jest inna kwestia. Kwestia tego czy identyczne konsekwencje dotyczą kierowców prowadzących pod wpływem środka odurzającego.

O konfiskacie pojazdu mówi art. 44b ustawy Kodeks karny. Ten jednak zaczyna się od lakonicznego stwierdzenia "w wypadkach wskazanych w ustawie". W ustawie, a więc konkretnie w art. 178a Kodeksu karnego. Bezpośrednio do przepadku pojazdu odnosi się par. 5, który z kolei odsyła do par. 1 i 4. W obydwu z nich znaleźć można informację mówiącą o tym, że kara odnosi się także do kierujących znajdujących się pod wpływem środka odurzającego. Tu warto zatem wiedzieć, co dokładnie z prawnego punktu widzenia oznacza jazda pod wpływem środka odurzającego.

Pod wpływem a po użyciu środka odurzającego. To granica konfiskaty auta

Warunkiem obligatoryjnej konfiskaty samochodu lub orzeczenia nawiązki w zgodzie z art. 44b ustawy Kodeks karny jest zatem kwalifikacja tego czy kierowca znajdował się w stanie po użyciu środka odurzającego, czy pod jego wpływem. Łapiący się w nową sankcję jest drugi z przypadków. Pierwszy stanowi zaledwie wykroczenie. I tu pojawia się realny problem prawny. Bo przepisy nie przewidują klarownej definicji jednego i drugiego stanu.

Skutek? Organy ścigania wyciągające konsekwencje w stosunku do kierowcy muszą każdorazowo dokonać oceny, w jakim stopniu przyjęty środek odurzający miał realny wpływ na sprawność psychosomatyczną. Nie będzie tu zatem kryterium ilościowego, a behawioralne. Chodzi o faktyczny wpływ na zachowanie. To oznacza nie tylko poważną trudność dla policji i prokuratury. Konieczne jest bowiem specjalistyczne badanie i opinia biegłych. Brak klarownej definicji daje też duże pole do popisu prawnikom broniącym kierującego. Odbieranie samochodów za jazdę po narkotykach nie będzie zatem wcale popularne. W przeciwieństwie do alkoholu.

Jaka jest kara za prowadzenie auta pod wpływem narkotyków?

Rozróżnienie na stan po użyciu narkotyków i bycie pod wpływem środków odurzających ma zasadniczy wpływ nie tylko na kwestię konfiskaty samochodu. Mocno różnicuje też kwestię zakwalifikowania czynu jako wykroczenia lub przestępstwa. To miarkuje wysokość ewentualnych konsekwencji. Możliwości są następujące.

Kara za prowadzenie pojazdu w stanie po użyciu narkotyków:

• to oznacza wykroczenie,
• grzywna od 2500 30 000 zł,
• kara aresztu od 5 do 30 dni,
• utrata prawa jazdy na okres od 6 miesięcy do 3 lat.

Kara za prowadzenie pojazdu pod wpływem narkotyków:

• to oznacza przestępstwo,
• grzywna od 10 do 540 stawek dziennych,
• kara pozbawienia wolności do lat 3 (do lat 5 w razie recydywy lub wypadku),
• utrata prawa jazdy na okres od 3 do 15 lat.

PODSTAWA PRAWNA

• art. 44b ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz.U.2024.17 t.j.)
• art. 178 par. 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz.U.2024.17 t.j.)
• art. 87 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń (Dz.U.2023.0.2119 t.j.)