Portugalski parlament dokonał znaczącego kroku w kierunku dekryminalizacji narkotyków syntetycznych. Nowe prawo wprowadza istotne rozróżnienie między handlem a konsumpcją tych substancji, oddzielając dilerów od konsumentów.
Ostateczna wersja tekstu została przedstawiona przez sejmową Komisję Spraw Konstytucyjnych, Praw, Wolności i Gwarancji. Decyzję podjęto po dwóch ustawach przygotowanych przez partie PSD i PS, które zostały ogólnie zaakceptowane 7 lipca 2023 roku.
W początkowym etapie partie PSD i PS argumentowały, że dekryminalizacja narkotyków syntetycznych jest niezbędna, aby oddzielić dilerów od konsumentów i zwrócić uwagę na wpływ, jaki te nowe substancje mają na społeczeństwo.
Inicjatywa ma na celu odróżnić konsumenta od dilera oraz leczyć tych, którzy tego potrzebują, zacieśniając jednocześnie siatkę handlu. Członek Partii Socjaldemokratycznej Sara Madruga da Costa podkreśla, że w systemie karnym narkotyki syntetyczne będą traktowane podobnie do klasycznych.
Portugalia przez dekady była prekursorem w liberalnym podejściu do wszystkich narkotyków w Europie. Strategia narkotykowa, wprowadzona w 2000 roku i wprowadzona w życie w lipcu 2001 roku, miała na celu zmniejszenie liczby zachorowań na HIV/AIDS w wyniku używania narkotyków dożylnie, stosując model redukcji szkód.
W 1999 roku Portugalia miała najwyższą liczbę przypadków HIV wśród użytkowników narkotyków w Unii Europejskiej. Wtedy zdecydowano się na dekryminalizację osobistego posiadania narkotyków. Sukces tego podejścia był widoczny w drastycznym obniżeniu wskaźników HIV. Jak podaje The Washington Post, wskaźniki transmisji HIV przez strzykawki gwałtownie spadły.
Chociaż narkotyki są zdekryminalizowane dla tych, którzy ich używają, Portugalia utrzymuje kary kryminalne za handel narkotykami. Można więc narazić się na kłopoty za ich sprzedaż, ale nie za używanie. Wprowadzenie tej polityki miało na celu ochronę zdrowia publicznego, ale nie jest to rozwiązanie idealne.
Syntetyczne narkotyki są sztucznie modyfikowane z naturalnie występujących substancji. Nowe prawo równa podejście prawne do tych substancji z „klasycznymi narkotykami”, jak marihuana, heroina czy kokaina. Niektóre środki, takie jak fentanyl, stanowią szczególne zagrożenie.
Debata na temat narkotyków, która doprowadziła do ich dekryminalizacji, koncentrowała się na negatywnym wpływie nowych substancji na społeczeństwo. Niemniej jednak, pomimo początkowej nadziei, kraj nadal boryka się z problemami narkotykowymi.
W ustawodawstwie zaznaczono, że różnica między konsumentem a dealerem „jest kluczowa”. Nowe prawo eliminuje kryteria dotyczące liczby dawek czy ilości narkotyków, ale nadal dąży do rozróżnienia jednego od drugiego.
Polityka narkotykowa Portugalii zawsze obejmowała leczenie. Obecnie jednak system jest daleki od doskonałości, a istnieją nawet roczne oczekiwania na państwowe leczenie odwykowe. Warto też zauważyć, że mimo postępowej reputacji, marihuana wciąż pozostaje w Portugalii nielegalna.
Portugalia kroczy naprzód, dostosowując swoją politykę narkotykową do nowych wyzwań. Ta kompleksowa zmiana prawna otwiera nowe możliwości, ale także stawia przed krajem trudności i wyzwania. Dążenie do zrównoważonego i skutecznego podejścia będzie kluczowe dla przyszłości polityki narkotykowej Portugalii.
