Semaglutyd może być pomocny w leczeniu uzależnienia od alkoholu?

Czy powszechnie stosowane analogi GLP-1, a w szczególności należący do tej grupy leków semaglutyd mogą pomóc w leczeniu uzależnienia od alkoholu? Najnowsze badania sugerują że tak.

Amerykańscy naukowcy z Case Western Reserve University w Cleveland w stanie Ohio podają, że u otyłych osób mających problemy z nadużywaniem alkoholu (ang. alcohol use disorder), które przyjmowały semaglutyd w celu zrzucenia zbędnych kilogramów, ryzyko nawrotu zaburzeń związanych z nadmiernym spożyciem alkoholu w ciągu roku i później zmniejszyło się nawet o 56% w porównaniu z osobami, które tych leków nie stosowały.

– To bardzo obiecująca wiadomość, ponieważ być może dzięki tym badaniom poznamy nową metodę leczenia uzależnienia od alkoholu – powiedział główny badacz Rong Xu, profesor informatyki biomedycznej w szkole medycznej Case Western. Już badania z poprzednich lat sugerowały, że stosowanie agonistów GLP-1 może wpływać na ograniczenie spożywania alkoholu u osób uzależnionych. Leki te cieszą się już od kilku lat zainteresowaniem jako potencjalne substancje skuteczne w leczeniu uzależnień. Badania na gryzoniach i naczelnych innych niż ludzie wykazały zmniejszenie spożycia alkoholu i nadużywania narkotyków.

SEMAGLUTYD, A MYŚLI SAMOBÓJCZE I UZALEŻNIENIE OD KONOPII INDYJSKICH

Zespół z Uniwersytetu Case Western wykazał już, że semaglutyd może mieć także inne, mniej spodziewane korzyści zdrowotne.

– W styczniu wykazaliśmy, że stosowanie semaglutydu wiąże się ze ograniczeniem myśli samobójczych. W marcu, że powiązane jest ze zmniejszeniem nowych diagnoz, jak i nawrotów zaburzeń związanych z nadużywaniem konopi indyjskich – zauważył Xu w uniwersyteckim komunikacie prasowym.

SZCZEGÓŁY NAJNOWSZEGO BADANIA

W najnowszym badaniu zespół profesora Xu przejrzał elektroniczną dokumentację medyczną prawie 84 000 pacjentów z otyłością. W porównaniu z osobami, które nie przyjmowały semaglutydu, pacjenci, którzy stosowali ten lek, zaobserwowali spadek częstości wystąpienia lub nawrotu uzależnienia od alkoholu o od 50% do nawet 56%.

– Podobne wyniki uzyskano w grupie około 600 000 osób przyjmujących semaglutyd w celu leczenia cukrzycy – podała grupa z Cleveland.

– Chociaż odkrycia są obiecujące i dostarczają wstępnych dowodów na potencjalne korzyści stosowania semaglutydu w leczeniu zaburzeń związanych z nadużywaniem alkoholu, potrzebne są dalsze randomizowane badania kliniczne, aby uzyskać jeszcze dokładniejsze dowody na jego skuteczność w tym wskazaniu – powiedział Xu.

Zaburzenia związane z nadużywaniem alkoholu to jedna z głównych przyczyn występowania licznych chorób przewlekłych. Wciąż jednak sposoby leczenia są mocno ograniczone. Z tego powodu zmniejszone pragnienie spożywania alkoholu u pacjentów leczonych semaglutydem wzbudziło tak duże zainteresowanie wśród naukowców.

Wyniki badania opublikowano 28 maja w czasopiśmie Nature Communications.

CZYM SĄ BADANIA KOHORTOWE I CO OZNACZA BADANIE RETROSPEKTYWNE?

Dane na temat semaglutydu opisywane w tym artykule zebrano w badaniu kohortowym retrospektywnym. Co to dokładnie oznacza?

Badania retrospektywne powstają z wykorzystaniem danych zbieranych wcześniej, często przez dłuższy czas. Badania kohortowe są jednym z rodzajów badań obserwacyjnych, czyli nie dochodzi tutaj do interwencji badacza np. do podania leku. W badaniu kohortowym przez określony czas obserwowana jest grupa ludzi (kohorta, czyli grupa osób dobrana jest na podstawie posiadania danej cechy) w celu zrozumienia, jak określone czynniki wpływają na zdrowie, zachowanie i inne czynniki osób badanych.

Źródła:

Wang, W., Volkow, N.D., Berger, N.A. et al. Associations of semaglutide with incidence and recurrence of alcohol use disorder in real-world population. Nat Commun 15, 4548 (2024).
Klausen, M. K., Thomsen, M., Wortwein, G. & Fink-Jensen, A. The role of glucagon-like peptide 1 (GLP-1) in addictive disorders. Br. J. Pharmacol. 179, 625–641 (2022).
Ozburn, A. R. & Spencer, S. M. Repurposing anti-inflammatory medications for alcohol and substance use disorders. Neuropsychopharmacology, 2023