Z każdej zakupionej butelki wódki, wina, piwa, z każdej kropli sprzedanego legalnie alkoholu pobierany jest podatek na wsparcie działań trzeźwościowych. W skali kraju to ogromne pieniadze. W skali Debicy też niemałe. Teoretycznie powinny być wydawane na działania profilaktyki uzależnień, przynajmniej tak mówi tzw. ustawa o wychowaniu w trzeźwości. Sa wydawane, ale nikt nie jest w stanie z pełna odpowiedzialnościa powiedzi" na co.
Pijemy
Ankieta przeprowadzona wśród dzieci jednej z debickich szkół podstawowych wykazała, że już ośmio- i dziewieciolatkowie pija alkohol. Niektóre dzieci z drugiej klasy zwierzaja sie, że rodzice zalecaja im płukanie bolacego zeba wódka lub spirytusem. Potem przyznaja sie, że widuja kolegów pijacych piwo za rogiem szkoły, w parku, za blokowymi garażami. Czasem przyznaja sie, że sami pija.
Dzieci w klasie czwartej maja kontakt z narkotykami. W klasie piatej ponad połowa uczniów miała w ustach papierosa. Liczby dowodza, że z roku na rok liczba "kontaktujacych się" z narkotykami rośnie. O ile narkotyki maja stanowczy sprzeciw społeczny, o tyle na alkohol jest ciche przyzwolenie.
Około 80 procent badanych miało kontakt z alkoholem, ale prawie połowa z nich pije alkohol systematycznie. Przede wszystkim piwo, bo młodym ludziom wydaje sie, że niskoprocentowe alkohole nie niosa z soba negatywnych skutków. Wprawdzie obniżyło sie spożycie wina i wódki, ale spożycie piwa wśród młodzieży rośnie. Od lat.
Ankieta przeprowadzona w ubiegłym roku wśród uczniów gimnazjów i szkół średnich przez Miejska Komisje Rozwiazywania Problemów Alkoholowych w Debicy wykazała, że w prawie 80 procentach rodzin pije sie alkohol, w prawie połowie rodzin pity jest codziennie. Że ponad połowa gimnazjalistów pierwszej klasy ma inicjacje alkoholowa za soba, a prawie połowa uczniów ostatnich klas szkół podstawowych.
Wszelkie statystyki mówia, że spożycie spirytualiów wśród młodzieży rośnie. Rośnie też liczba organizacji zajmujacych sie profilaktyka uzależnień. Rośnie pula pieniedzy na te profilaktyke.
Skoro jest coraz wiecej programów i coraz wiecej pieniedzy, to dlaczego jest coraz wiecej uzależnionych od alkoholu?
Wydajemy
Wyniki przeprowadzonych badań wskazuja na potrzebe kontynuacji dotychczasowych działań profilaktycznych, które winny być skierowane głównie na prace wśród dzieci i młodzieży. W szczególności należy dażyć do zagospodarowania ich wolnego czasu poprzez prowadzenie pozalekcyjnych zaj" sportowych, kółek zainteresowań, ożywione działanie świetlic osiedlowych i prafialnych, realizacje programów profilaktycznych zarówno w szkołach, jak też w organizacjach i stowarzyszeniach nastawionych na prace z młodzieżać - można przeczytać w Programie Profilaktyki i Rozwiazywania Problemów Alkoholowych Miasta Debicy na 2004 rok.
Program zawiera kilkadziesiat punktów - programów, na które wydatkowane beda pieniadze, a które maja (teoretycznie) pohamować ekspansje alkoholizmu i patologii w mieście. I niektóre z tych punktów budza watpliwości.
Tylko na organizacje zimowisk i wakacji z programem profilaktycznym dla dzieci z rodzin dysfunkcyjnych wydanych zostanie w tym roku 53 tysiace złotych. Prawie ˜ tysiace złotych dostana uczniowskie kluby sportowe. Nikt nie kwestionuje sensowności wychowania przez sport, ale w programie znalazł sie też Kolejarz - Igloopol Debica (45 tys. złotych), który trudno uznać za klub uczniowski i ćWisłokać (50 tys. złotych), raczej nie uczniowski. Jest też Klub Bilardowy ćPinoć (3 tys. złotych) i Automobilklub (2 tys. złotych).
Stowarzyszenie Rodziców i Przyjaciół dzieci Niepełnosprawnych ćRadośćć dostało 10 tys. złotych na prowadzenie zaj" rehabilitacyjnych i dydatktycznych wśród dzieci niepełnosprawnych umysłowo i ruchowo na prowadzenie oraz na zajecia integracyjne. I w porzadku, tylko dlaczego taka inicjatywe ćpodpina si" pod profilaktyke uzależnień?
Oddział Terenowy ćArkać Specjalistyczna Poradnia i Telefon Zaufania przy parafii św. Jadiwgi otrzymał 1830 złotych. na prenumerate czasopism, opłaty rachunków telefonicznych (!) i zakup materiałów biurowych.
Caritas przy parafii Miłosierdzia Bożego dostał 1 tys. złotych na wyposażenie galerii.
Do kuriozalnych należy program Podkarpackiego Stowarzyszenia Romów, który poprosił i otrzymał 3 tys. złotych na zorganizowania Sezonów Romskich, spotkania integracyjnego i dofinansowanie pielgrzymki.
A Klub Abstynentów ćJutrzenkać za publiczne ‡0 złotych dofinansuje sobie transport na ogólnopolskie spotkanie trzeźwościowe w Licheniu.
Zwiazek Sybiraków (–0 złotych) zorganizuje spotkanie integracyjne, takie spotkanie zorganizuje też Polski Zwiazek Emerytów, Rencistów i Inwalidów (–0 złotych).
Caritas za 2 tys. złotych zorganizuje Dzień Dziecka i mikołajki, a Polski Zwiazek Głuchych za taka sume urzadzi trzydniowe warsztaty profilaktyczno - integracyjne.
Przykłady można mnożyć. W sumie na walke z partologia alkoholowa miasto wyda w tym roku 555 tys. złotych.
Patologiczny system patologii
Cześć akcyzy od każdej kropli sprzedanego alkoholu (tzw. korkowe) przekazywana jest obligatoryjnie na fundusz rozwiazywania problemów alkoholowych. Kolosalne pieniadze w skali kraju. Pieniadze, których nie wolno wydać ani na inwestycje, ani na pomoc socjalna, wyłacznie na działania profilaktyki uzależnień. Bardzo łatwe pieniadze, o które niespecjalnie trzeba walczyć, bo i tak musza być wydane.
Nie trzeba walczyć, wiec system nie wymusza konkursów ofert programowych. Urzedy samorzadu lokalnego zbieraja oferty programów profilaktycznych od lokalnych organizacji, fundacji, zrzeszeń, zwiazków sportowych, instytucji. Przedstawiaja je lokalnym radnym, którzy kieruja sie opiniami komisji. W Debicy sa to komisje kultury oraz turystyki i sportu.
W tym roku propozycje przedstawione przez Miejska Komisje Rozwiazywania Problemów Alkoholowych zostały pozytywnie zaopiniowane przez komisje Rady Miasta, w końcu w całości przez radnych. Decydowały zapewne magiczne słowa, użyte w programach: profilaktyka, integracja, dysfunkcyjne, terapia. Nikt nie weryfikuje celowości wydanych publicznych pieniedzy, jedynie rozlicza z nich.
U źródeł zła leży brzmienie ustawy o wychowaniu w trzeźwości - nikt nigdy nie doprecyzował, co to takiego profilaktyka uzależnień, wiec nie wiadomo, na co wolno, a na co nie wolno przeznaczać ćkorkowegoć. Równie dobrze można finansować detoksykacje pijaka, co kupić piłki do szkolnego klubu sportowego lub wysłać członków AA na pielgrzymke do Lichenia. I wypłacić diety członkom komisji za posiedzenia.
Andrzej PLĄS
Komentuje dla nas
Andrzej Wilk, ordynator Oddziału Psychiatrycznego w Straszecinie, były przewodniczacy Miejskiej Komisji ds. Rozwiazywania Problemów Alkoholowych
Bez żadnej kontroli
Nie było dokładnie żadnej kontroli nad wydatkami na profilaktyke przeciwalkoholowa. Po raz pierwszy wtedy zetknałem sie z uznaniowym przyznawaniem tych środków i brakiem właściwego nadzoru nad sposobem ich wydatkowania. I po trzecie - rokrocznie pieniadze otrzymuja te same instytucje. Opieka nad dzi"mi z rodzin zagrożonych to szczytny cel, ale ta opieka dotyczy znów hermetycznego i waskiego kregu i wyjazdy letnie i zimowe organizowane sa dla wciaż tej samej grupy dzieci. Kryteria kwalifikacji dzieci do wyjazdu też nie sa dla mnie do końca jasne. I tak monitorowania efektów takich wyjazdów. Sam fakt, że dziecko z rodziny patologicznej przez tydzień czy dwa jest poza domem niczego nie rozwiazuje. Tu jest przerost formy nad treścia, wiecej mowy na temat sposobu realizowania postulatów niż efektów. Wszystkie te działania maja z pewnościa szczytne cele, ale brakuje właściwej pieczy nad programami profilaktycznymi. (apl)
Sonda
Czy rozliczne działania profilaktyki antyalkoholowej przynosza oczekiwany skutek?
Tadeusz Kukułka
Działania profilaktyki antyalkoholowej przynosza korzyść tym co pisza i wydaja broszury poświecone alkoholizmowi. Pieniadze przekazywane na drukowanie ulotek o tematyce antyalkoholowej powinny być przeznaczone na organizowanie imprez sportowych, na lepiej zorganizowana działalność świetlicowa. Żeby dzieci i młodzież były pod opieka dorosłych i miały zorganizowane zajecia. Teraz likwiduje sie boiska sportowe, swietlice, a przez brak zajecia młodzież rozpija sie.
Stanisław Kozek
Ci, co pija ratuja budżet państwa. Alkoholizm szerzy sie dlatego, że w naszym kraju nie ma pracy, brak jest perspektyw. Drukowanie folderów antyalkoholowych nic nie da. Ludzie musza mi" prace, wtedy jest szansa na to, żeby skończyć z alkoholizmem.
Karina Kisiel
Na terenie powiatu debickiego nie widziałam, żeby były prowadzone jakiekolwiek akcje o tematyce antyalkoholowej. Wydrukowanie kilku folderów nie rozwiaże problemu alkoholizmu. Kto pije ten i tak bedzie pił. Rozwiazaniem mogłaby być podwyżka ceny napojów wyskokowych. Myśle, żeby to pomogło ale w minimalnym stopniu, bo ktoś nie majac pieniedzy kupiłby sobie jedna flaszke zamiast dwóch. Jednak nałogowi alkoholicy zawsze znajda sposób żeby zdobyć pieniadze nawet wtedy gdy alkohol bedzie droższy. (poe)
Komentarze