Kokaina zmienia strukturę rejonów mózgu związanych z nagrodą

Kokaina wpływa na strukturę połączeń nerwowych w obszarach mózgu odpowiedzialnych za nagrodę i odczuwanie przyjemności - donosi najnowszy numer Nature Neuroscience.

W mózgu człowieka można odnaleźć obszar odpowiedzialny za odczuwanie przyjemności, związany z pragnieniem i spełnieniem. Jest on częścią układu limbicznego, odpowiedzialnego za powstawanie emocji. Najważniejszą substancją, która wpływa na przekazywanie informacji w tym układzie, jest dopamina.

Struktura zwana nucleus accumbens jest częścią dopaminowego układu limbicznego, łącząc pierwotne ośrodki nagrody i przyjemności z wyższą korą mózgową, która dokonuje interpretacji i wyzwala odczuwane emocje.

Po długotrwałym przyjmowaniu narkotyków, takich jak kokaina, wytwarza się trwałe uzależnienie w postaci ciągłego pragnienia, które utrzymuje się nawet po długotrwałym odwyku. Kokaina powoduje zatem trwałe zmiany w mózgu.

Grupa naukowców z Uniwersytetu Stanforda w Kalifornii pod kierunkiem Roberta Malenki, odkryła, że podawanie myszom kokainy zmienia połączenia między komórkami nerwowymi w nucleus accumbens.

Podawanie kokainy myszom przez kilka tygodni zmieniło układ połączeń nerwowych w strukturach mózgu odpowiedzialnych za odczuwanie przyjemności. Wydaje się, że niektóre grupy komórek nerwowych w obszarze nucleus accumbens utraciły zdolność do odbierania przyjemnych bodźców.

Może się z tym wiązać konieczność zwiększania dawki narkotyku, jaką obserwuje się u osób uzależnionych. Ilość kokainy, która wcześniej dawała poczucie spełnienia, po pewnym czasie przestaje wystarczać, gdyż mózg nie jest w stanie prawidłowo odczuwać przyjemności.

Kokaina powoduje uzależnienie nie tylko psychiczne, ale także fizyczne, zwane lokomotorycznym. W efekcie prowadzi do wyniszczenia fizycznego i degradacji psychicznej, obniżenia sprawności intelektualnej, zaburzenia popędu płciowego i stanów majaczeniowych.

Uzależnienie od kokainy trwa wiele lat po odstawieniu narkotyku. Wynika to prawdopodobnie z poważnych zmian, które zachodzą w mózgowych ośrodkach nagrody podczas przyjmowania narkotyku.

Poznanie struktur mózgowych najbardziej narażonych na kokainę pomoże w opracowaniu terapii dla osób uzależnionych, a także w ewentualnym zapobieganiu narkomanii.