Geny zegara biologicznego w służbie nałogów

Już wcześniej naukowcy obserwowali, że pewne zachowania, które powiązano z predyspozycjami do uzależnień, np. podwyższona aktywność lokomotoryczna, mają swój rytm dobowy. Wiadomo ponadto, że osoby uzależnione mają zaburzenia rytmu dobowego, do których zalicza się np. problemy ze snem.

Wskazuje to, że system kontrolujący naszą aktywność dobową - tzw. zegar biologiczny, może być sprzężony z układem, który odpowiada za odczuwanie przyjemności i rozwój nałogów - układem nagrody.

Aby to sprawdzić, zespół naukowców z kilku ośrodków naukowych USA wraz z badaczami z Uniwersytetu Kreteńskiego w Heraklionie badał myszy, które miały mutację w jednym z genów regulujących cykle dobowe - genie Clock.

Okazało się, że myszy z mutacją w genie Clock miały znacznie większy pociąg do kokainy, niż zwykłe myszy. Oznacza to, że narkotyk stanowił dla nich znacznie większą nagrodę. Zmienione genetycznie zwierzęta miały też podwyższoną aktywność struktury mózgu (tzw. brzuszny obszar nakrywki), która jest istotnym elementem układu nagrody i jest pobudzana przez kokainę.

Co więcej, mutacja w genie Clock powodowała też wzrost aktywności enzymu, który bierze udział w syntezie dopaminy - neuroprzekaźnika regulującego pracę układu nagrody.

Zdaniem badaczy, wszystko to razem wskazuje, że geny zegara biologicznego mogą regulować czynność układu nagrody w mózgu i w ten sposób wpływać na predyspozycje do uzależnień.