Bruksela: rekordowy wzrost natychmiastowych mandatów za narkotyki

Prawie jedna czwarta propozycji natychmiastowych mandatów karnych (PTI) w Belgii (24,5 proc.) dotyczy Regionu Stołecznego Brukseli – poinformowało we wtorek 30 września 2025 r. Federalne Ministerstwo Sprawiedliwości (SPF Justice). To ogromny skok w porównaniu z zaledwie 0,1 proc. w 2024 r. i 1,7 proc. w 2023 r. Tak gwałtowny wzrost to efekt decyzji prokuratury brukselskiej, która w tym roku postawiła na intensywniejsze zwalczanie handlu narkotykami, szczególnie poprzez kierowanie PTI do osób posiadających nielegalne substancje.

System PTI działa od 2022 r. i pozwala policji nakładać kary za określone wykroczenia – jak posiadanie narkotyków, noszenie zakazanej broni czy kradzieże sklepowe – bezpośrednio na miejscu. Rozwiązanie to ma przyspieszyć wymiar sprawiedliwości i odciążyć sądy od drobnych spraw, które wcześniej wymagały postępowania karnego.

Narkotyki dominują w PTI

Od stycznia 2024 do czerwca 2025 r. około 85 proc. wszystkich PTI w Belgii dotyczyło narkotyków. Prawie 90 proc. z nich zostało w pełni opłaconych, przy kwotach od 50 do 150 euro. Najczęściej konfiskowane są konopie, choć rośnie udział substancji takich jak amfetamina.

W skali kraju Bruksela odpowiada za 28 proc. PTI związanych z narkotykami, co pokazuje zarówno skalę problemu w stolicy, jak i intensywność działań policji i prokuratury.

Broń i kradzieże sklepowe

Odsetek PTI za noszenie zakazanej broni wzrósł z 76 proc. w 2022 r. do 86 proc. w 2025 r. W przypadku kradzieży sklepowych proporcje pozostają stabilne, ale znacząco poprawił się wskaźnik zapłaty – z 64 proc. trzy lata temu do 84 proc. obecnie.

Dalsze zaostrzenie od grudnia

Prokuratura brukselska zapowiedziała dalsze zaostrzenie polityki PTI od 1 grudnia 2025 r. Choć szczegóły nie są jeszcze znane, można spodziewać się rozszerzenia katalogu wykroczeń oraz wyższych kar finansowych.

– „Nie zapominamy o osobach uzależnionych znajdujących się w trudnej sytuacji i mamy nadzieję otrzymać środki kadrowe umożliwiające utworzenie izby ds. uzależnień” – podkreślił prokurator królewski Brukseli, Julien Moinil.

Społeczny kontekst

Bruksela od lat zmaga się z problemem handlu narkotykami, szczególnie w dzielnicach takich jak Cureghem, gdzie proceder odbywa się niemal jawnie. Mieszkańcy regularnie zgłaszają zakłócenia porządku i poczucie braku bezpieczeństwa.

PTI mają stanowić kompromis między przeciążeniem sądów a całkowitą depenalizacją drobnych wykroczeń narkotykowych. Krytycy wskazują jednak, że dla dealerów mandaty są tylko drobnym kosztem, podczas gdy dla osób uzależnionych mogą być dotkliwym obciążeniem.

Perspektywy

Zapowiadane utworzenie izby ds. uzależnień ma łączyć działania represyjne wobec dealerów z pomocą terapeutyczną dla osób uzależnionych. Sukces tej dwutorowej strategii będzie zależeć od zapewnienia odpowiednich zasobów i monitorowania efektów – nie tylko liczby wystawianych PTI, ale także wpływu na bezpieczeństwo i zdrowie publiczne.